پسوریازیس یک بیماری مزمن پوستی با زمینه خودایمنی است که باعث ایجاد لکههای قرمز و پوسته پوسته روی پوست میشود.
پسوریازیس چیست؟
پسوریازیس یک بیماری التهابی مزمن است که در نتیجه فعالیت بیش از حد سیستم ایمنی بدن رخ میدهد. در افراد مبتلا، چرخه تولید سلولهای پوستی 10 برابر سریعتر از حالت طبیعی است. و همین باعث تجمع سلولها، ایجاد لکههای قرمز، پوستههای نقرهای، خشکی و التهاب میشود.
این بیماری مسری نیست و از فردی به فرد دیگر منتقل نمیشود.
چرا پسوریازیس ایجاد میشود؟
علت دقیق ایجاد این بیماری ناشناخته است اما پزشکان این را میدانند که ترکیبی از ژنتیک و بیش فعالی سیستم ایمنی باعث بروز آن میشود.
عوامل محرک :
- استرس شدید
- عفونتها
- آسیب پوستی
- آب و هوای سرد و خشک
- مصرف برخی داروها
- دخانیات و الکل
- چاقی
علائم
علائم بسته به شدت بیماری متغیر است، اما رایج ترین آنها شامل:
- لکههای قرمز برجسته روی پوست
- پوسته پوسته شدن نقرهای رنگ
- خشکی و ترک پوستی
- خارش یا سوزش
- التهاب و تورم
- ضخیم شدن ناخن یا تغییر شکل آنها
در برخی افراد پسوریازیس مفصلی رخ میدهد که باعث درد و التهاب مفاصل میشود.
انواع پسوریازیس :
پلاکی : رایج ترین نوع میباشد که همراه با ایجاد پلاکهای قرمز ضخیم و پوسته پوسته است.
قطرهای : ضایعات کوچک شبیه قطره که معمولا پس از عفونت گلو رخ میدهد.
معکوس : در چینهای پوستی مثل زیر بغل و کشاله ران دیده میشود.
اریترودرمی : این نوع بسیار نادر اما شدید است و تمام پوست را درگیر میکند.
چرکی : در این نوع، بیماری همراه با دانه های چرکی استریل و التهاب شدید است.
نحوه تشخیص :
تشخیص پسوریازیس معمولا بر اساس معاینهی پوستی انجام میشود.
گاهی پزشک از ضایعات نمونه برداری میکند تا مطمئن شود.
روش های درمان :
درمانها به شدت بیماری بستگی دارد و ممکن است ترکیبی استفاده شوند :
درمان های موضعی :
- کورتیکواستروئیدها
- کرم های ویتامین
- قطران زغال سنگ
- کرم های مرطوب کننده و نرم کننده
- کرم های رتینوئیدی
نوردرمانی ( فتوتراپی ) :
قرار گرفتن کنترل شده در معرض اشعه UVB یکی از موثرترین درمان هاست.
درمان های سیستمیک ( خوراکی یا تزریقی ) :
داروهای خوراکی از جمله استروئیدها، رتینوئیدها، داروهای خوراکی نوین و داروهای بیولوژیک . این داروها روی سیستم ایمنی اثر گذاشته و برای موارد شدید استفاده میشوند.
مراقبت روزانه و کنترل در خانه
- استفاده منظم از مرطوب کنندهها
- حمام آب ولرم
- جلوگیری از خشکی و ترک پوست
- کاهش استرس
- ثابت نگه داشتن وزن در محدوده سالم
- اجتناب از الکل و دخانیات
- استفاده از ضد آفتاب مناسب
سوالات متداول :
آیا رژیم غذایی روی پسوریازیس اثر دارد؟
بله. رژیم غذایی ضد التهاب میتواند علائم را کاهش دهد.
منابع غذایی مفید شامل : ماهی های چرب، میوه ها و سبزیجات رنگی، روغن زیتون، مغزها و دانه ها و غذاهای کم چرب فرآوری شده میباشند.
توصیه میشود از مصرف غذاهای سرخ کردنی و خیلی چرب، شکر و آرد سفید، نوشابهها، گوشت های فرآوری شده و الکل خودداری کنید.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در مواجهه با شرایط زیر لازم است به پزشک مراجعه کنید و مشورت بگیرید:
- شروع درد یا تورم در مفاصل
- تشدید علائم بیماری بیماری به گونهای که قسمت بیشتر بدن ما را بپوشاند
- تاثیر گذاشتن بیماری روی انجام کارهای روزمره ما
- عدم تاثیرگذاری درمان یا گسترش بیماری
آیا پسوریازیس درمان قطعی دارد؟
در حال حاضر متاسفانه برای این بیماری درمان قطعی وجود ندارد. اما میتوان آن را کنترل کرد و دورههای خاموشی طولانی به دست آورد.
جمع بندی
پسوریازیس یک بیماری پوستی مزمن و غیرمسری است که در اثر اختلال عملکرد سیستم ایمنی ایجاد میشود با شناخت عوامل محرک، انتخاب درمان مناسب و رعایت سبک زندگی سالم میتوان علائم را تا حد زیادی کنترل کرد.
اگر شما یا یکی از اعضای خانوادهتان درگیر این بیماری هستید، آگاهی و پیگیری منظم میتواند به شما کمک کند.
گردآورنده : مجله سلامت مدیزن


