تغذیه صحیح در بارداری نقش مهمی در رشد جنین و سلامت مادر دارد. در این مقاله با مواد مغذی ضروری، گروههای غذایی، توصیهها، بایدها و نبایدهای تغذیهای در دوران بارداری آشنا میشوید.
اهمیت تغذیه در دوران بارداری
بارداری یکی از حساسترین دورههای زندگی زنان است و تغذیهی صحیح در این دوران میتواند به رشد سالم جنین کمک کند، خطر کم وزنی نوزاد، زایمان زودرس و مشکلات مادر را کاهش دهد، انرژی و قدرت لازم را برای مادر فراهم کند و نقش مهمی در سلامت آینده کودک داشته باشد.
بدن مادر به ویتامینها و مواد معدنی بیشتری نسبت به قبل نیاز دارد و انتخابهای تغذیهای صحیح اهمیت زیادی دارد.
نیازهای تغذیهای ضروری در بارداری
اسید فولیک
ضروری برای رشد مغز و سیستم عصبی جنین.
منابع غذایی: سبزیجات برگ سبز، حبوبات، غلات کامل، پرتقال.
۲. آهن
برای جلوگیری از کمخونی و تأمین اکسیژن جنین
منابع آهن: گوشت قرمز، عدس، اسفناج، تخممرغ
۳. کلسیم
برای تشکیل استخوانها و دندانهای جنین
منابع: لبنیات، بادام، کنجد، سبزیجات
۴. ویتامین D
کمک به جذب کلسیم و سلامت استخوان
منابع: نور خورشید، ماهی، تخممرغ
۵. پروتئین
برای رشد بافتها، عضلات، جفت و خون
منابع: گوشت سفید، گوشت قرمز، ماهی، تخممرغ، لبنیات، حبوبات، مغزها
۶. امگا-۳
برای رشد مغز و بینایی جنین
منابع: ماهی سالمون، گردو، دانه کتان
۷. فیبر
برای جلوگیری از یبوست که در بارداری شایع است.
منابع: میوهها، سبزیجات، سبوس، حبوبات
گروههای غذایی مهم در دوران بارداری
- غلات کامل ( نان سبوسدار، جو دوسر، برنج قهوهای )
- میوهها و سبزیجات
- لبنیات کمچرب
- گوشتها و منابع پروتئینی
- چربیهای سالم
توصیههای تغذیهای مهم برای زنان باردار
- وعدههای کوچک اما منظم
- نوشیدن آب کافی
- انتخاب میانوعدههای سالم
- کنترل وزن
- فعالیت بدنی سبک
مواد غذایی که باید محدود شوند :
- نمک و غذاهای خیلی شور
- قندهای ساده و شیرینیها
- نوشابه و فستفود
- غذاهای پرچرب و سرخکردنی
- چای پررنگ و قهوه زیاد (حداکثر ۱ فنجان در روز)
مواد غذایی که باید اجتناب شوند :
برای کاهش خطر عفونت و مشکلات جنینی:
- ماهیهای با جیوه بالا (کوسه، شمشیرماهی)
- تخممرغ خام یا نیمپز
- گوشت یا مرغ نپخته
- سوسیس و کالباس
- لبنیات غیرپاستوریزه
- جوانههای خام
- مشروبات الکلی
مکملهای بارداری
پزشک بسته به شرایط مادر، مکملهای زیر را توصیه میکند :
- آهن
- کلسیم
- ویتامین D
- اسید فولیک
- امگا-3
- مولتی ویتامین
مصرف خودسرانه مکملها مجاز نیست.
مشکلات شایع دوران بارداری و راهکارهای تغذیهای
- تهوع و ویار ( راهکار: وعدههای کوچک، زنجبیل، غذای ساده، دوری از غذاهای بودار )
- یبوست ( راهکار: فیبر بالا + آب زیاد + فعالیت بدنی )
- سوزش معده ( راهکار: اجتناب از غذای پرادویه و چرب، خوردن آرام و کمحجم )
- کمخونی ( راهکار: آهن بالا + ویتامین C برای جذب بهتر )
جمعبندی
تغذیه در دوران بارداری یکی از مهمترین پایههای رشد سالم جنین و سلامت مادر است. با رعایت یک رژیم غذایی متعادل، دریافت کافی مواد مغذی، پرهیز از غذاهای مضر و مصرف صحیح مکملها میتوان بارداری سالمتر و کمخطرتر تجربه کرد.
آگاهی و انتخابهای روزانه مادر، سلامت امروز و آینده کودک را میسازد.
گردآورنده : مجله سلامت مدیزن


